counter

"มะกรูด" สรรพคุณ-ประโยชน์ของมะกรูด ตัวช่วยคลายเครียด ต้านทานโรค

สรรพคุณ ประโยชน์ของมะกรูด

มะกรูด” (Kaffir lime) เรารู้จักกันดีในนามสมุนไพรไทย และจัดเป็นส่วนหนึ่งของเครื่องแกงแบบไทยที่จะขาดเสียไม่ได้เลย เพราะมะกรูดให้กลิ่นหอมที่เป็นเอกลักษณ์ นิยมใช้ทั้งใบและผิวมะกรูดในการเพิ่มกลิ่นหอมและรสชาติให้อาหาร ไม่เพียงเท่านั้น มะกรูดยังถือเป็นสมุนไพรที่มีคุณประโยชน์มากมายด้านความงามและการรักษาโรคด้วย ไม่น่าเชื่อว่าผักสุมนไพรใบเขียวๆ และลูกผิวขรุขระนี้จะมีประโยชน์มากมาย ชาวบ้านถือเป็นไม้มงคลจึงนิยมปลูกไว้บริเวณบ้าน โดยจะปลูกไว้ทางทิศตะวันตกเฉียงเหนือ เพราะเชื่อว่าจะทำให้ผู้อยู่อาศัยมีความสุข แต่สรรพคุณและประโยชน์ของมะกรูดยังไม่หมดเพียงแค่นี้ ไปตามดูกันเลยค่ะ ว่ามะกรูดทำอะไรได้อีกบ้าง

ลักษณะของมะกรูด

"มะกรูด" เป็นไม้ยืนต้นขนาดเล็กที่อยู่ในวงศ์ส้ม (Rutaceae) มีถิ่นกำเนิดในประเทศโซนเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ อย่าง ลาว ไทย อินโดนีเซีย เป็นต้น  มะกรูดยังจัดเป็นไม้มงคลชนิดหนึ่งที่ควรปลูกที่บ้าน โดยมีความเชื่อว่าผู้อยู่อาศัยจะอยู่เย็นเป็นสุขและถูกนำมาใช้ในพิธีทำน้ำมนต์สะเดาะเคราะห์อยู่สม่ำเสมอ นอกจากประโยชน์ในด้านการประกอบอาหารแล้วยังมีสรรคุณทางยาและยังถูกนำมาใช้ในด้านความสวยความงามมาตั้งแต่ในสมัยโบราณ

ลักษณะของมะกรูด

ลำต้น มะกรูดเป็นไม้ยืนต้นขนาดเล็ก เปลือกแข็งมีสีเทาและน้ำตาลด่างๆไปตลอดทั้งต้นเป็น เนื้อไม้แข็ง บางกิ่งมีหนามยาว

ใบ เป็นใบประกอบ แต่ออกเป็นใบเดี่ยว มีก้านใบตรงกลาง ใบมีลักษณะคอดตรงกลางจนดูเหมือนมีสองใบต่อกัน ผิวด้านบนเรียบเนียนเป็นมัน มีสีเขียวเข้ม ท้องใบสีอ่อนกว่า มีกลิ่นหอมเพราะใบมีน้ำมันหอมระเหยอยู่

ดอก ออกเป็นช่อ ช่อละ 3-5 ดอก ออกตามซอกใบ กลีบดอกสีขาว เกสรสีเหลืองออกเป็นกระจุก 3 – 5 ดอก กลีบดอกสีขาว เกสรสีเหลือง กลิ่นหอมเล็กน้อย ดอกร่วงง่าย

ผล ลักษณะค่อนข้างกลม ผิวเปลือกหนาและขรุขระมาก ขั้วเป็นจุก ผลสดเมื่อยังไม่สุกสีเขียวเข้ม หากสุกแล้วจะมีสีเหลือง ภายในผลมีเมล็ดจำนวนมาก เปลือกมีน้ำมันหอมละเหยจำนวนมาก ด้านในผลฉ่ำน้ำ รสเปรี้ยวออกขมเล็กน้อย

น้ำมันหอมระเหยของมะกรูด...สรรพคุณเป็นยา

ในมะกรูดมีสารเคมีที่สำคัญคือน้ำมันหอมระเหย พบได้ที่ส่วนของใบ และเปลือกผิวมะกรูด โดยบริเวณเปลือกผลจะมีน้ำมันหอมระเหยประมาณ 4% ส่วนใบมีน้ำมันหอมระเหยประมาณ 0.08% แม้ส่วนใบดูเหมือนจะมีน้ำมันหอมระเหยน้อยกว่า แต่มีกลิ่นหอมมากกว่า ซึ่งน้ำมันหอมระเหยนี้มีสรรพคุณเป็นยา นำไปใช้ประโยชน์ได้อีกหลายอย่าง มาดูกันว่ามะกรูดยังมีสรรพคุณใดที่น่าสนใจอีกบ้าง

21 สรรพคุณและประโยชน์...ที่ไม่ธรรมดาของมะกรูด

1. น้ำมะกรูดและใบมะกรูดใช้ดับกลิ่นคาวในอาหารได้ และยังใช้ประกอบอาหารคาวหวานได้หลายชนิด เช่น ต้มยำ ผัดเผ็ด แกงเผ็ด ฉู่ฉี่ ห่อหมก ทอดมัน โรยหน้าข้าวเหนียวหน้ากุ้ง เป็นต้น

2. น้ำมันหอมระเหยของมะกรูดช่วยให้รู้สึกผ่อนคลาย การสูดดมผิวมะกรูดหรือน้ำมันมะกรูดจะช่วยลดความเครียด คลายความกังวล ช่วยให้จิตใจสงบนิ่ง แต่ไม่ควรใช้ที่ความเข้มข้นมากกว่า 1% เพราะอาจเกิดการระคายเคืองได้

3. สรรรคุณของมะกรูดช่วยแก้อาการนอนไม่หลับ ให้ใช้ผิวมะกรูด ไพล รากชะเอม ขมิ้นอ้อย เฉียงพร้า ปริมาณเท่าๆ กัน นำมาบดเป็นผง ชงละลายน้ำร้อนหรือต้มเป็นน้ำดื่ม

4. มะกรูดมีสารต้านอนุมูลอิสระสูง ช่วยต้านทานโรค เสริมสร้างภูมิคุ้มกันร่างกายให้แข็งแรง

5. มะกรูดแก้วิงเวียนศีรษะ หน้ามืด เป็นลม โดยใช้เปลือกมะกรูดฝานบางๆ ใส่การบูรเล็กน้อย ชงกับน้ำเดือด นำมาดื่มอาการจะดีขึ้น

6. เปลือกผลมะกรูดใช้เป็นยาบำรุงหัวใจ ช่วยขับลม แก้จุกเสียด แน่นท้อง ท้องอืด โดยใช้ผิวมะกรูดสดฝานเป็นชิ้นเล็กๆ ประมาณสัก 1 ช้อนแกง ล้วเติมการบูรหรือพิมเสนลงไป 1 หยิบมือ ชงด้วยน้ำเดือด แล้วจึงนำน้ำที่ได้มาดื่ม 1-2 ครั้ง

7. ประโยชน์ของมะกรูดแก้ไอ ขับเสมหะ ให้ใช้ผลมะกรูดนำมาผ่าซีกแล้วเติมเกลือ นำไปลนไฟให้เปลือกนิ่ม เวลาใช้ให้บีบน้ำมะกรูดลงไปในคอทีละน้อย จะช่วยขับเสมหะ แก้อาการไอได้

8. ใบมะกรูดใช้แก้อาการอาเจียนเป็นเลือด แก้ช้ำในได้

9. มะกรูดช่วยฟอกโลหิต ให้นำผลมะกรูดสดมาผ่าเป็น 2 ซีก นำไปดองกับเกลือหรือน้ำผึ้งประมาณ 1 เดือน ครบกำหนดแล้วให้รินเอาแต่น้ำมาดื่ม ช่วยฟอกโลหิตได้เป็นอย่างดี

10. ใบมะกรูดอุดมไปด้วยเบต้าแคโรทีน ที่มีส่วนช่วยยับยั้งการขยายตัวของเซลล์มะเร็ง

11. สรรพคุณของมะกรูด แก้อาการเลือดออกตามไรฟัน โดยหลังแปลงฟันเสร็จให้ใช้น้ำมะกรูดมาถูบางๆ บริเวณเหงือก จะช่วยลดอาการเลือดออกตามไรฟันได้ดี

12. มะกรูดใช้เป็นยาแก้ปวดท้องในเด็กได้ โดยนำผลมะกรูดมาคว้านไส้กลางออก นำมหาหิงคุ์ใส่และปิดจุก นำไปเผาไฟให้ไหม้เกรียม นำมาบดเป็นผงละลายกับน้ำผึ้งไว้กินแก้อาการปวด หรือจะนำมาป้ายลิ้นเด็กอ่อนเพื่อเป็นยาขับขี้เทาก็ได้เช่นกัน

13. มะกรูดใช้สระผม ทำให้ผมดกดำเงางาม แก้ปัญหาผมหงอก ผมร่วง เพราะความเปรี้ยวของน้ำมะกรูดมีฤทธิ์เป็นกรดช่วยขจัดคราบแชมพู และชำระล้างสิ่งอุดตันที่ตกค้างตามรูขุมขนบนหนังศีรษะ ทำให้หนังศีรษะสุขภาพดีขึ้น หรือใช้น้ำมะกรูดชโลมลงบนผมที่เปียก หมักทิ้งไว้ประมาณ 10 นาที แล้วล้างออกด้วยน้ำสะอาด ผมจะเงางามและมีน้ำหนัก

14. น้ำมันหอมระเหยในมะกรูดมีกลิ่นฉุน แมลงบางชนิดไม่ชอบ เช่น มอดและมดในข้าวสาร จึงนิยมนำมาใช้ไล่แมลง โดยใช้ใบมะกรูดสด 4-5 ใบต่อข้าว 1 ถัง ก่อนใส่ใบมะกรูดลงในถังข้าวสาร ให้ฉีกออกเป็นสองส่วนเพื่อให้กลิ่นออกมา มอดและแมลงจะไม่มากวนใจ

15. ใช้มะกรูดไล่ยุงและกำจัดลูกน้ำ เวลาเราใช้มะกรูดแล้วอย่าทิ้งเปลือกไปโดยเปล่าประโยชน์ ให้นำเปลือกมาตากแห้งและเผาไฟจะช่วยไล่ยุงได้

16. มะกรูดมีสรรพคุณช่วยขับระดู ฟอกเลือดให้คุณสุภาพสตรีได้

17. มะกรูดใช้อาบ เพื่อบำรุงผิวเสียได้ โดยการหั่นผิวมะกรูดไปต้มน้ำอาบ จะช่วยบำรุงผิวไม่ให้เสีย ป้องกันผิวแห้งกร้าน

18. น้ำมะกรูดใช้แทนน้ำมะนาวได้

19. กากของมะกรูดใช้แทนลูกเหม็นดับกลิ่นได้ โดยหลังจากบีบใช้น้ำมะกรูดแล้ว อย่าเพิ่งทิ้ง ให้หาภาชนะใส่ ไปวางไว้ในห้องน้ำ หรือห้องที่มีกลิ่นอับ เหม็น กลิ่นมะกรูดจะช่วยไล่กลิ่นเหล่านั้น แล้วแทนที่ด้วยกลิ่นที่หอมสดชื่นเป็นธรรมชาติได้

20. มะกรูดช่วยแก้กลิ่นเท้าเหม็นได้ โดยการนำมะกรูดฝานเป็นซีก นำไปขัดถูบริเวณเท้า ตามซอกเท้า นอกจากจะแก้กลิ่นเหม็น ยังเป็นการสครับขัดเท้าให้ขาว สะอาดอีกด้วย

21. มะกรูดใช้จัดการกับปลิงดูดได้ โดยการนำน้ำมะกรูดราดบนตัวปลิง ปลิงก็จะหลุดออกมา โดยที่ไม่ต้องดึงให้เจ็บปวดทรมานเลย

วิธีหมักผม ดูแลผมสวยด้วยมะกรูด

สูตรที่ 1 : สูตรน้ำมะกรูด

1. นำมะกรูดมาอังไฟ แล้วผ่าครึ่ง

2. คั้นเอาแต่น้ำ (การอังไฟทำให้คั้นได้น้ำมะกรูดมากยิ่งขึ้น)

3. สระผมด้วยยาสระผมธรรมดาให้สะอาดก่อนแล้วซับให้หมาด

4. ชโลมน้ำมะกรูดที่ได้ลงบนศีรษะให้ทั่วแล้วหมักไว้ประมาณ 30 นาทีแล้วล้างออก

สูตรที่ 2: สูตรน้ำ+ผิวมะกรูด

1. ปอกเปลือกมะกรูดแล้วนำเปลือกมาปั่นให้ละเอียด

2. นำผลที่ปอกแล้วไปเผาไฟเล็กน้อย คั้นเอาแต่น้ำ

3. นำเปลือกที่ปั่นแล้วและน้ำที่คั้นได้มาผสมกัน

4. สระผมให้สะอาดแล้วหมักผมด้วยมะกรูดที่ได้ 30 นาทีแล้วล้างออก

สูตรที่ 3: สูตรมะกรูด+อัญชัน

1. นำมะกรูดไปเผาไฟให้นิ่ม ผ่าครึ่งแล้วคั้นเอาแต่น้ำ

2. นำน้ำคั้นมะกรูดที่ได้ผสมกับน้ำสะอาดเล็กน้อยแล้วตั้งไฟ

3. เมื่อน้ำมะกรูดร้อนจนเริ่มมีฟองผุดเล็กน้อย ใส่ดอกอัญชันลงไปต้มจนเดือด

4. ยกลงแล้วกรองด้วยผ้าขาวบาง นำมาหมักผมโดยสามารถเก็บไว้ในตู้เย็นได้นานหลายวัน

ในขณะที่หมักผม ควรนวดหนังศีรษะด้วยปลายนิ้ว การนวดจะให้มะกรูดบำรุงเส้นได้ดียิ่งขึ้น ช่วยกระตุ้นการไหลเวียนเลือดทำให้รากผมและหนังศีรษะแข็งแรง ผมดกดำเงางาม ไม่หลุดร่วงง่ายและยังช่วยรักษารังแคอีกด้วย ซึ่งสามารถหมักได้สัปดาห์ละ 2-3 ครั้ง

ขัดผิวสวยด้วยมะกรูด

1. นำมะกรูดเผาไฟแล้วผ่าครึ่ง คั้นเอาแต่น้ำ

2. จากนั้นนำน้ำมะกรูดมาผสมกับข้าวโอ๊ต 1 ถ้วย น้ำผึ้ง 1 ช้อนโต๊ะ  นมสด 1 ถ้วย คนส่วนผสมทั้งหมดให้เข้ากัน

3. นำส่วนผสมที่ได้มาพอกผิวให้ทั่ว ทิ้งไว้ประมาณ 20-30 นาที ขัดด้วยใยบวบหรือฟองน้ำขัดผิวเบาๆ หลังจากนั้นล้างออกด้วยน้ำเย็นแล้วทาครีมบำรุงตามปกติ ควรขัดประมาณ 2-3 ครั้งต่อสัปดาห์ หากขัดบ่อยเกินไปอาจจะทำให้ผิวบางได้

กำจัดกลิ่นเท้าด้วยมะกรูด

นำมะกรูดไปอังไฟ ผ่าครึ่งแล้วคั้นเอาแต่น้ำ ผสมด้วยน้ำเปล่าในอัตราส่วนเท่าๆกัน นำสำลีมาชุบน้ำมะกรูดที่ได้แล้วมาถูที่ฝ่าน้ำ ซอกเท้าต่างๆ ให้ทั่ว ทาทิ้งไว้ประมาณ 10 นาทีแล้วล้างออกด้วยน้ำสะอาด ทำอย่างสม่ำเสมออาทิตย์ละ 2-3 ครั้ง กลิ่นเท้าจะค่อยๆ จางไป

ผลิตภัณฑ์ดูแลสุขภาพจากมะกรูด

  • ยาฟอกเลือด สำหรับทำให้ประเดือนมาปกติ มักมีส่วนผสมจากมะกรูดอยู่เสมอ
  • ยาสระผม เนื่องจากมะกรูดมีสรรพคุณในการบำรุงเส้นผมและหนังศีระได้เป็นอย่างดี จึงมีผลิตภัณฑ์บำรุงผมจากมะกรูดออกมามากมาย
  • น้ำมันหอมระเหยจากมะกรูด สูดดมเพื่อแก้อาการวิงเวียนศีรษะ ช่วยผ่อนคลาย
  • ชาผิวมะกรูด ช่วยลดอาการนอนไม่หลับ

เห็นถึงสรรพคุณและประโยชน์ของมะกรูดลูกเล็กๆ นี้แล้วใช่ไหมค่ะ ว่าใช้ประโยชน์ได้ครอบจักรวาลขนาดไหน โดยเฉพาะหากใครที่มักเครียดบ่อยๆ ลองหาน้ำมันหอมระเหยจากมะกรูดมาไว้ใกล้ตัว จะช่วยให้อารมณ์ดีได้อย่างไม่น่าเชื่อ หรือหากบ้านใครที่พอมีพื้นที่จะหาต้นมะกรูดมาปลูกไว้ก็ดีไม่น้อย อยากใช้เมื่อไหร่ก็เดินไปเด็ดที่ต้นได้เลย รับรองว่าคุณจะหลงรักมะกรูดมากขึ้นอย่างแน่นอน

บทความอื่นๆ ที่เกี่ยวกับ สรรพคุณ...ประโยชน์ของผัก-ผลไม้